دانش حسابداری و حسابرسی مدیریت

دانش حسابداری و حسابرسی مدیریت

تاثیر صفات تاریک شخصیت، فرافکنی اجتماعی و هویت اخلاقی بر قضاوت حسابرسان مستقل

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
علی ارشدی 1
فرزین رضایی 2
اعظم شکری 1
بهمن بنی‏ مهد 1
1 گروه حسابداری، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران
2 گروه حسابداری، واحد قزوین، دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین، ایران
10.22034/jmaak.2026.79308.4775
چکیده
در سال های اخیر ، رعایت نکردن امانتداری و اصول اخلاقی باعث به خطر افتادن سازمان های مختلفی شده است. انرون، وردکام، ادلفیا، تایکو، مارتا استوارت و پارمالت شرکت هایی هستند که دارای رویه های غیر اخلاقی بوده اند. لغزش های اخلاقی دیگری نیز گزارش شده است که سهم به سزایی در مشکلات جهانی داشته است. در کشور ایران نیز عدم توجه به اخلاق کسب کار در مدیریت سازمان ها معضلاتی بزرگ برای سازمان ها ایجاد کرده است. عدم توجه به رعایت اصول اخلاقی به وسیله مدیران و کارکنان موسسات حسابرسی در موسسات می تواند به از دست دادن شهرت و در نهایت نابودی موسسات و حرفه منجر شود. هدف این پژوهش تبیین تاثیر صفات تاریک شخصیت، فرافکنی اجتماعی و هویت اخلاقی بر قضاوت حسابرسان مستقل است. در راستای هدف پژوهش اطلاعات مورد نیاز پژوهش از جامعه آماری اخذ گردید. نتایج حاصل از آزمون فرضیه های پژوهش نشان می دهد که هویت اخلاقی بر قضاوت حسابرسان تأثیر معناداری دارد. هم چنین اثر معناداری هویت اخلاقی بر صفات تاریک شخصیت و فرافکنی اجتماعی به لحاظ آماری تأیید شد. صفات تاریک شخصیت نقش میانجی / تعدیلگر در تأثیرگذاری هویت اخلاقی بر قضاوت حسابرسان ندارد. فرافکنی اجتماعی نقش میانجی / تعدیلگر در تأثیرگذاری هویت اخلاقی بر قضاوت حسابرسان ندارد.
کلیدواژه‌ها
صفات تاریک شخصیت
فرافکنی اجتماعی
هویت اخلاقی
قضاوت حسابرسان مستقل

عنوان مقاله English

The Effect Of Dark Triad , Social Projection And Moral Identity On Independent Auditor Judgment

نویسندگان English

Ali Arshadi 1
, Farzin Rezaei 2
Azam Shokri 1
Bahman Banimahd 1
1 Department of Accounting. Ka.C., Islamic Azad University, Karaj. Iran
2 Department of Accounting. Qa.C., Islamic Azad University, Qazvin. Iran
چکیده English

In recent years, a failure to uphold trustworthiness and ethical principles has jeopardized various organizations. Enron, WorldCom, Adelphia, Tyco, Martha Stewart, and Parmalat are examples of companies that engaged in unethical practices. Other ethical lapses have also been reported, contributing significantly to global problems. In Iran, too, a lack of attention to business ethics in organizational management has created major challenges for organizations. Failure by managers and staff at audit firms to adhere to ethical principles can lead to a loss of reputation and, ultimately, the collapse of both the firms and the profession itself. This study aims to examine the impact of dark personality traits, social projection, and moral identity on the judgments of independent auditors. To achieve this objective, data were collected from the relevant statistical population. The results of the hypothesis testing indicate that moral identity has a significant impact on auditors' judgments. Furthermore, the significant influence of moral identity on dark personality traits and social projection was statistically confirmed. However, neither dark personality traits nor social projection act as a mediator or moderator in the relationship between moral identity and auditors' judgments.

کلیدواژه‌ها English

Dark personality traits
Social projection
Moral identity
Independent auditors' judgment

  1. 1.       امیری، سهراب. 1397. نقش هویت اخلاقی و شناخت اخلاقی در قضاوت اخلاقی شخصی و غیر شخصی سوداگرایانه نوجوانان با تأکید بر جنسیت. دوفصلنامه علمی-پژوهشی شناخت اجتماعی. سال هفتم، شماره دوم.

    2.       آذربراهمان، جلال؛ نیکومرام، هاشم؛ رویایی، رمضانعلی و احمد یعقوب نژاد. 1399. تحلیل تشخیص رفتار سازگار و مجاز اخلاقی بر حسب هویت اخلاقی و هوش اخلاقی. فصلنامه اخلاق در علوم و فناوری. سال پانزدهم. شماره 1.

    3.       بنی مهد، بهمن. و ابراهیم بیگی هرچگانی. 1391. رابطه بین ارزش های فردی و نیات اخلاقی حسابرسان. مجله اخلاق در علوم و فناوری. سال هفتم، شماره 4.

    4.       زهره حاجیها. 1392.  ارتباط ویژگی های تردید حرفه ای حسابرسان و قضاوت و تصمیم گیری آنها. فصلنامه علمی پژوهشی حسابداری مدیریت، سال ششم، شماره 4.

    5.       حساس یگانه، یحیی : کاظم پور، احسان. 1392. رابطه سطح مهارت حسابرسان با حساسیت و قضاوت اخلاقی. پژوهش های تجربی حسابداری. دوره 3، شماره 2.

    6.       حساس یگانه، یحیی. و امید مقصودی. 1390. ارزشهای اخلاقی در قضاوت های حرفه ای حسابرس. فصلنامه اخلاق در علوم و فناوری. دوره 6، ‌شماره 1.

    7.       حساس یگانه، یحیی. 1385. چالش های قضاوت حرفه ای در حرفه حسابرسی. فصلنامه حسابدار رسمی. شماره 10 و 11.

    8.       حسینی، سیده محبوبه. بهمن بنی مهد و فریدون اوحدی. 1393. مقایسه جهت گیری های اخلاقی در جامعه پزشکان و حسابرسان. مجله مدیریت فرهنگی. سال 8، شماره 26.

    9.       فروغ حیرانی ]و دیگران[. ۱۳۹۶. تأثیر ویژگیهای اجتماعی حسابرسان بر قضاوت آنها در حل تعارض میان حسابرس و مدیریت، ویژگیهای منتخب: بیش اعتمادی و شخصیت ماکیاولیسم. دانش حسابرسی. سال هفدهم، شماره ۶۷.

    10.    فروغی، میثم. علیرضا جعفری و رحمت الله نادری. 1396. عوامل مؤثر بر قضاوت های اخلاقی در بین جامعه حسابداران رسمی ایران. فصلنامه علمی پژوهشی حسابداری مالی. سال ششم،‌ شماره 22.

    11.    رویایی، رمضانعلی. احمد یعقوب نژاد و کاوه آذین فر. 1393. ارتباط بین تردید حرفه ای و قضاوت حرفه ای حسابرسان مستقل. پژوهش های حسابداری مالی و حسابرسی. سال ششم، شماره 22.

    12.    سلمان پناه، نجمه؛ طالب نیا، قدرت الله. 1392. بررسی گزیده عوامل مؤثر بر قضاوت اخلاقی حسابداران رسمی ایران. حسابداری مدیریت. دوره 6، شماره 18.

    13.    صفی خانی، رضا؛ صفرزاده، محمد حسین و حمیده عثنی عشری. 1401. بررسی رابطه تردید حرفه­ای، شناخت صاحبکار و قضاوت حسابرس. مجله دانش حسابداری. دوره 13، شماره 1

    14.    کلانتری، محمد علی. و‌ عبدالحمید هوشمند. 1398. نقش جهت گیری اخلاقی و جنسیت در قضاوت اخلاقی کارکنان مالی بانک گردشگری. فصلنامه اخلاق در علوم و فناوری. سال چهاردهم، شماره 3.

    15.    گودرزی، سعید. و زهره حاجیها. 1396. رابطه بین ویژگی های شخصیتی با شکل گیری قضاوت اخلاقی. فصلنامه اخلاق در علوم و فناوری؛. سال دوازدهم،‌ شماره 4.

    16.    مرکز آموزش و تحقیقات حسابداری و حسابرسی حرفه ای. آیین اخلاق و رفتار حرفه ای حسابداران رسمی. انتشارات جامعه حسابداران رسمی ایران. 1397. چاپ اول.

    17.    مشایخی، بیتا. و قربان اسکندری. ۱۳۹۶. بررسی رابطه مؤلفه های هوش هیجانی و قضاوت حسابرس. دانش حسابرسی. سال هفدهم، شماره ۶۶.

    18.    ملانظری، مهناز. و غریبه اسماعیلی کیا. ۱۳۹۳. شناسایی ویژگی های روان شناختی اثرگذار بر مهارت حسابرسان در انجام قضاوت های حسابرسی. بررسیهای حسابداری و حسابرسی. دوره ۲۱، شماره ۴.

    19.    مهدوی، غلامحسین. و عبدالحمید هوشمند. 1392. بررسی تاثیر فرهنگ اخلاقی سازمان بر رفتار حسابرس. مجله دانش حسابرسی. سال سیزدهم، شماره 51.

    20.    نظامی، احمد؛ پور حیدری، امید و مجید پاکدامن. 1399. بررسی اثر ویژگی های شخصیتی (وجدان و توافق پذیری)، احساسات-تفکر و ریسک پذیری بر قضاوت حسابرس با توجه به نقش میانجی خودکارآمدی. مجله علمی دانش حسابداری مالی. دوره 7، شماره 1.

    21.    وحدتی، حجت و جواد حسنوند. 1398. بررسی تاثیر سازه مثلث تاریک شخصیت بر شاخصه های عملکرد شغلی منابع انسانی. مدیریت فرهنگ سازمانی. دوره 17، شماره 4.

    22.    وهابــزاده گردرودبــاری، میلاد. و بهمن بنی مهد. 1395. اثر رابطه مداری بــر قضاوتهای اخلاقی حسابرسان. دانش حسابداری و حسابرسی مدیریت. سال پنجم، شماره 20.

     

    1. Apriliani D., Anggeaini R., Anwar C. 2014. The effect of organization ethical culture and ethical climate on ethical decision making of auditor with self efficacy as moderating, Review Integrated Business Economic Research, 4: 226-244.
    2. Aprillia., W & Nur Maharani. 2021. The Dark Triad and Ethical Behavior. Advances in economics and management research, volume 173.
    3. Bamber, E.M. and V.M. Iyer. 2002. Big 5 Auditors’ Professional and Organizational Identification: Consistency or Conflict? Auditing: A Journal of Practice and Theory, 21 (2): 21-38.
    4. Bamber, E.M. and V.M. Iyer. 2007. Auditors’ Identification with Their Clients and its Effect on Auditors’ Objectivity. Auditing: A Journal of Practice and Theory, 26 (2): 1-24.
    5. Bauer, Tim D. 2015. The Effects of Client Identity Strength and Professional Identity Salience on Auditor Judgments, The Accounting Review, January, Vol. 90, Issue 1: 95-114.
    6. Bonner, S. 2007. Judgment and decision making in accounting. Upper Saddle River, NJ: Prentice Hall.
    7. Broberg, P., Umans, G., Skog, P., and Theodorsson, E. 2018. Auditors’ professional and organizational identities and commercialization in audit firms. Accounting, Auditing & Accountability Journal, https://doi.org/10.1108/AAAJ-02-2014-1607.
    8. Brouard, F., Bujaki, M., Durocher, S., & Neilson, L. 2017. Professional Accountants’ Identity Formation: An Integrative Framework. Journal of Business Ethics. 142 (1): 225-238.
    9. Calley, N. G., & Hawley, L. D. 2008. The professional identity of counselor educators. The Clinical Supervisor, 27 (1): 3–16.
    10. Chui, R. K., & Stembridge, A. F. 2001. How managers judge whether or not they want to report a peer’s unethical behavior. InFo, 4 (1): 5–16.
    11. Davies, M. A., Andersen, M. G., & Curtis, M. 2001. Measuring ethical ideology in business ethics: a critical analysis of the ethics position questionnaire. Journal of Business Ethics, 32: 35–53.
    12. Douglas, P. C., & Schwartz, B. N. 1999. Values as the foundation for moral judgment: theory and evidence in an accounting context. Research on Accounting Ethics, 5: 3–20.
    13. Douglas, P. C., Davidson, R. A., & Schwartz, B. N. 2001. The effect of organizational culture and ethical orientation on accountants’ ethical judgment. Journal of Business Ethics, 34: 101–121.
    14. Einhorn, H. J., & R. M. Hogarth. 1981. Behavioral decision theory: Processes of Judgement and choice. Annual Review of Phychology: 52-88.
    15. Forehand, M.R., R. Deshpande, & A. Reed. 2002. Identity Salience and the Influence of Differential Activation of the Social Self-Schema on Advertising Response. Journal of Applied Psychology 87 (6): 1086-1099.
    16. Herda, D. N., & Lavelle, J. J. 2015. How client identification and client commitment uniquely influence auditor objectivity, The Accounting Review, Vol. 9, No. 2: 36-41.
    17. Hogg M. A, & Terry D. J. 2000. Social identity and self-categorization processes in organizational contexts. Academy of Management Review, 25: 121–140.
    18. Ismail, S. 2015. Influence of emotional intelligence, ethical climates and corporate ethical values on ethical judgment of Malaysian auditors. Asian journal of business ethics, 69: 109-127.
    19. Jonnies, J. 2008. Auditors Identity, Client Accountability Pressure and Auditors’ Conciliatory Behavior. York University, Toronto, Ontario.
    20. Johnson, A. 2014. The influence of professional identity and outcome knowledge on professional judgment, Doctor of Philosophy dissertation, Florida Atlantic University.
    21. Steury, K ., & Stefaniak, C. 2019. The Effect of Dark Triad, Social Projection, and Moral Identity on Auditor Judgments and Actions. Available at SSRN: https://ssrn.com/abstract=3391744 or http://dx.doi.org/10.2139/ssrn.3391744
    22. Svanberg, J., & Ohman, P. 2014. Auditors’ identification with their clients: Effects on audit quality, The British Accounting Review, 47 (4): 1-14.
    23. Tansey, R., Brown, G., Hyman, M., & Dawson, L. 1994. Personal moral philosophies and the moral judgments of salespeople. Journal of Personal Selling & Sales Management, 14 (1): 59–76.
    24. Warren, D.E. & M. Alzola. 2009. Ensuring Independent Auditors: Increasing the Saliency of the Professional Identity. Group Decision and Negotiation 18 (1): 41-56.