دانش حسابداری و حسابرسی مدیریت

دانش حسابداری و حسابرسی مدیریت

ناتوانی حسابرس، بکارگیری تردید حرفه‌ای و ارزیابی سلامت اجتماعی: رویکرد تعدیلی تیپ شخصیتی حسابرس

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
محمد امین پیام 1
یحیی کامیابی 2
اسفندیار ملکیان 2
1 دانشجوی دکتری حسابداری؛ دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران
2 استاد گروه حسابداری، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران
10.22034/jmaak.2026.78282.4485
چکیده
ناتوانی در به‌کارگیری تردید حرفه‌ای، می‌تواند عواقبی برای حسابرسان یا مؤسسات حسابرسی به دنبال داشته باشد. حسابرسانی که ویژگی‌های شخصیتی برونگرا، باثبات عاطفی، وظیفه‌شناس، توافق پذیر و منعطف دارند، دارای روابط بین فردی عمیق، پایبندی به آیین رفتار حرفه‌ای و حفظ استقلال و تصمیم‌گیری درست و قضاوت‌های آگاهانه می‌باشند و در استفاده از تردید حرفه‌ای در ارزیابی شواهد حسابرسی توانایی دارند، بنابراین حسابرسان با این ویژگی‌های شخصیتی می‌توانند در شرایطی که باید قضاوت کنند، موجب ایجاد اعتماد پایدار و انسجام اجتماعی و درنتیجه سلامت اجتماعی ‌شوند. ازاین‌رو، این پژوهش درصدد است نقش تعدیلی تیپ شخصیتی حسابرس بر تأثیر ناتوانی حسابرس روی به‌کارگیری تردید حرفه‌ای و ارزیابی سلامت اجتماعی مورد بررسی نماید. برای دستیابی به این هدف، تعداد 112 نفر از سرپرستان، مدیران و شرکای مؤسسات حسابرسی عضو جامعه حسابداران رسمی ایران در سال 1403 به عنوان نمونه انتخاب گردید و پرسشنامه از طریق ایمیل، شبکه‌های مجازی و سایر روش‌ها برای آن‌ها ارسال شد. داده‌های مربوط به متغیرهای پژوهش از طریق معادلات ساختاری مبتنی بر روش حداقل مربعات جزئی و با استفاده از نرم‌افزار Smart PLS مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. یافته‌های پژوهش حاکی از آن است که ناتوانی حسابرس هم بر بکارگیری تردید حرفه‌ای توسط حسابرس تاثیرگذار است و هم منجر به کاهش ارزیابی سلامت اجتماعی حسابرسان می‌گردد. علاوه بر آن، تیپ شخصیتی حسابرس باعث بهبود رابطه‌ی بین ناتوانی حسابرس و بکارگیری تردید حرفه‌ای حسابرس می‌شود، اما تیپ شخصیتی حسابرس نمی‌تواند به عنوان یک عامل موثر بر رابطه‌ی بین ناتوانی حسابرس و ارزیابی سلامت اجتماعی عمل نماید.
کلیدواژه‌ها
تردید حرفه‌ای حسابرس، ناتوانی حسابرس، ارزیابی سلامت اجتماعی، تیپ شخصیتی حسابرس

عنوان مقاله English

Auditor incompetence, the application of professional skepticism, and social health assessment

نویسندگان English

mohammad amin payam 1
yahya kamyabi 2
esfandiyar malekiyan 2
1 PhD Student in Accounting; University of Mazandaran, Babolsar, Iran
2 Professor, Department of Accounting, University of Mazandaran, Babolsar, Iran
چکیده English

The inability to apply professional skepticism can have consequences for auditors or audit firms. Auditors who have personality traits such as extroversion, emotional stability, conscientiousness, agreeableness, and flexibility, have deep interpersonal relationships, adhere to professional codes of conduct, and maintain independence, make sound decisions, and make informed judgments. They are capable of using professional skepticism in evaluating audit evidence. Therefore, auditors with these personality traits can create lasting trust and social cohesion, and consequently social health, in situations where they have to make judgments. Therefore, this study seeks to examine the moderating role of auditor personality type on the effect of auditor inability to apply professional skepticism and assess social health. To achieve this goal, 112 supervisors, managers, and partners of audit firms that are members of the Iranian Society of Certified Public Accountants in 1403 were selected as a sample and the questionnaire was sent to them via email, virtual networks, and other methods. Data related to the research variables were analyzed through structural equations based on the partial least squares method and using Smart PLS software. The research findings indicate that auditor incompetence both affects the auditor's use of professional skepticism and leads to a decrease in the auditor's social health assessment. In addition, the auditor's personality type improves the relationship between auditor incompetence and the auditor's use of professional skepticism, but the auditor's personality type cannot act as an effective factor in the relationship between auditor incompetence and the social health assessment.

کلیدواژه‌ها English

Auditor professional skepticism, auditor incompetence, social health assessment, auditor personality type
  1. برادران حسن زاده، رسول؛ فتاحی اصل، بهرام و ابوالحسن زاده، سودا (1392). بررسی تأثیر تیپ‌های شخصیتی حسابرسان بر محتوای گزارش حسابرسی. دانش حسابداری و حسابرسی مدیریت، 2 (6)، 100-89.
  2. پاشائی فشتالی، محمد، آزادی، کیهان، وطن‌پرست، محمدرضا (1400). مطالعه رابطه تیپ شخصیتی، تجربه و جنسیت با توانایی کشف تقلب حسابرس با نقش میانجی شک و تردید حرفه‌ای، پیشرفت‌های حسابداری، 13 (1)، 100-67.
  3. خضری، ستاره و معنوی‌پور، داوود (1395). ویژگی های روان‌سنجی پرسشنامه شخصیت هگزاکو در میان دانش‌آموزان. شفای خاتم، 4 (4). 60-50.
  4. سواری، سمیرا؛ امیری، هوشنگ و خدامرادی، محمد (1402). بررسی تأثیر تیپ‌های شخصیتی حسابرس بر عملکرد حرفه‌ای حسابرسان. دانش حسابداری و حسابرسی مدیریت، 12 (1)، 446-427.
  5. علی زادگان، لیلا، صمدی لرگانی، محمود، ایمنی محسن (1401). تاثیر تیپ شخصیتی و اخلاق حرفه ای بر توانایی حسابرسان در کشف تقلب با استفاده از تئوری رفتار برنامه ریزی شده با نقش تردید حرفه ای. پژوهش‌های حسابداری مالی و حسابرسی، پیاپی 54.
  6. ملیحی شجاع، رادمان؛ لشگری، زهرا و خسروی‌پور، نگار (1400). ارائه الگوی تأثیر ضعف کنترل‌های داخلی بر خطر حسابرسی با تأکید بر نقش تعدیل‌کنندگی تیپ‌های شخصیتی. دانش حسابداری و حسابرسی مدیریت، 10 (38)، 438-427.
  7. موسوی گوکی، سید علی، غنایی چمن آباد، علی، باقرپور ولاشانی، محمد علی، صالحی، مهدی(1400). تیپ شخصیتی و تردید حرفه‌ای: آیا واقعاً حسابرسان مستقل رفتار می‌کنند؟ حسابداری ارزشی و رفتاری، 12، 165-126.
  8. نادری، سپیده؛ بنی طالبی دهکردی، بهاره و غضنفری، احمد (1395). بررسی تیپ‌های شخصیتی A,B,C,D حسابرسان بر محتوای گزارش حسابرسی. دانش حسابداری و حسابرسی مدیریت، 20، 86-71.

 

9.         Albavat, I.E., & Al-hajya, M. (2021). The Relationship Between Internal Auditors' Personality Traits, Internal Audit Effectiveness, and Financial Reporting Quality: Empirical Evidence from Jordan. The Journal of Asian Finance, Economics and Business, 6: 797-808.

10.     Albićić, P.S. (2014), Professional Skepticism of Auditors and Risk of Fraudulent Financial Reporting, Journal of Accounting and Management, page 5.

11.     Allport, G.W. (1998). The historical background of social psychology. In G. Lindzey & E. Aronson (Eds.), The handbook of social psychology. Oxford: Oxford University Press. ISBN 978-0195213768.

12.     Baumann, M. (2012). Remarks Concerning PCAOB Developments presented at the AICPA Conference on Current SEC and PCAOB Developments, December 4, Washington, DC, http://pcaobus.org/News/Speech/Pages/12042012_AICPA.aspx

13.     Braveman, P., & Gottlieb, L. (2021). The social determinants of health: it's time to consider the causes of the causes. Public health reports, 129(1_suppl2), pp.19-31.

14.     Costa, P.T. & R.R. McCrae. (1992). Revised NEO Personality Inventory (NEO PI-R) and NEO Five Factor Inventory (NEO-FFI): Professional manual. Odessa, FL: Psychological Assessment Resources.Dirsmith, M. & M. Covaleski. 1985

15.     Françs, Th. (2015). "When readability meets computational linguistics: a new paradigm in readability", Revue française de linguistique appliquée

16.     Farag, M. S., & Elias, R. Z. (2016). The relationship between accounting students’ personality, professional skepticism and anticipatory socialization. Accounting Education, 25(2), 124–138. https://doi.org/10.1080/09639284.2015.1118

17.     Fritsch,M., & Rusakova, A. (2010). Personality Traits, Self-Employment, and Professions. SSRN Electronic Journal. Availabel at: https://papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id =1736576.

18.     Griffin, M. P. (2017). Auditing: A quick study reference tool. QuickStudy Reference Guides Mubako, G., & O’Donnell, E. (2018). Effect of fraud risk assessments on auditor skepticism: Unintended consequences on evidence evaluation. International Journal of Auditing,22 , 25-65.

19.     Glover&Prawitt.(2014). ―Enhancing Auditor’s Professional Skepticisms: The Professional Skepticism Continum. Curent Issue In Auditing, 8(2).        

20.     Gregory, Ch.A.; Coleman-Jensen, A. (2017). "Food Insecurity, Chronic Disease, and Health Among Working-Age Adults". ERR. U.S. Department of Agriculture, Economic Research Service. 235.

21.     Glover&Prawitt.(2014). ―Enhancing Auditor’s Professional Skepticisms: The Professional Skepticism Continum.‖ Curent Issue In Auditing, Vol.8 Issue 2

22.     Hurtt, R., Brown-Liburd, H., Earley,C., & Krishnamoorthy, G. (2013). Research on Auditor Professional Skepticism: Literature Synthesis and Opportunities for Future Research. Auditing: A Journal of Practice & Theory 32: 45-97.

23.     Hurtt,R, Eining,M, & Plumlee,R.(2008). Professional Skepticism: Skills and Traits of Auditor.Accounting Horizons,22(2),145-160.

 

24.     Hepburn, Peter; Louis, Renee; Desmond, Matthew (2020). "Racial and Gender Disparities among Evicted Americans". Sociological Science. 7: 659. doi:10.15195/v7.a27.

25.     Illiano, G. (2012). Are CFOs better served with principles-based accounting standards? Financial Executive, 28(8), 24–27.https://go.gale.com/ps/i.do?id=GALE%7CA367725764&sid=googleScholar&v=2.1&it=r &linkaccess=abs&issn=08954186&p=AONE&sw=w

26.     Khan, K. A., & Ali, T. (2020). Advertising expenses and sales incentives impact on financial performance of FMCG industry. Journal of Finance, Accounting and Management, 27-13.https://gsmi-ijgb.com/wp-content/uploads/JFAM-V11-N2-P02-Kawish-Khan-Financial-Performance.pdf

27.     Keyes Corey L & Shapiro Adam D. (2004) Social Well-Being in the United States: A Descriptive Epidemiology. In Brim, Orville Gilbert; Ryff, Carol D.; and Kessler, Ronald C. (Eds) How Healthy Are We? A National Study of Well-Being at Midlife. U.S. University of Chicago Press.

28.     keyes clm.(1998). Social well-being. Social psychology quarterly. 61 (2): 121-40.

29.     McCrae, R. R. and P. T. Costa Jr. (1997). Personality Trait Structure as A Human Universal. The American Psychologist, 52, 509–516.

30.     Mubako, G., & O’Donnell, E. (2018). Effect of fraud risk assessments on auditor skepticism: Unintended consequences on evidence evaluation. International Journal of Auditing, 22 (1), 55-64. https://doi.org/10.1111/ijau.12104

31.     Popova,v & Cheh,j,(2013). The Effects of Auditor personality on Skepticism and Judgment.Behavioral Research in Accounting.

32.     Salehi, M., Aljhlini, A.K. and Shafeeq Nimr Al-Maliki, H. (2022a), "The effect of auditors’ psychological characteristics on cultural values and social health". Management Research Review, Vol. 46 No. 4, pp. 485-507.

33.     Salehi, M., Zimon, G., Hashim, H. A., Jędrzejczak, R., & Sadowski, A. (2022b). Accounting Quality and Audit Attributes on the Stock Price Crashes in an Emerging Market. Risks, 10(10), 195. https://doi.org/10.3390/risks10100195.

34.     Schuster, T.D. (2021). Auditor inability to use professional skepticism. Dissertation for the Degree of Doctor of Business Administration, Liberty University, School of Business.

35.     Tepalagul, N., & Lin, L. (2015). Auditor independence and audit quality: A literature review. Journal of Accounting. Auditing & Finance, 30(1), 101–121. https://doi.org/10.1177/0148558X14544505

36.     Yazid, H.,, & Suryanto, T. (2017). IFRS, professional auditor skepticism, conflict agency to prevention of fraud and investor confidence level. International Journal of Economic Perspectives, 11(1), 250–259.