دانش حسابداری و حسابرسی مدیریت

دانش حسابداری و حسابرسی مدیریت

طراحی مدل مطلوب حسابرسی داخلی در وزارت بهداشت و بررسی تأثیر آن بر بهبود ابعاد کنترل‌های داخلی در شرایط پسا بحران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
ساسان جمشیدی 1
بابک جمشیدی نوید 2
مهرداد قنبری 3
فرشید خیراللهی 4
1 دانشجوی دکتری، گروه حسابداری، واحد کرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی،کرمانشاه، ایران
2 استادیار، گروه حسابداری، واحد کرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران.
3 استادیار، گرو ه حسابداری، واحد کرمانشا ه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران
4 استادیار، دانشگاه رازی، واحد کرمانشاه، کرمانشاه، ایران.
10.22034/jmaak.2025.23878
چکیده
با توجه به نوساناتی که در چند سال اخیر مطرح شده و ایجاد بحران‌هایی مانند کرونا بحث کنترل‌های داخلی و عوامل موثر بر آن به عنوان یکی از ابعاد مهم حکمرانی مطلوب دولت مورد توجه است. هدف از این پژوهش طراحی مدل مطلوب حسابرسی داخلی در وزارت بهداشت و بررسی تأثیر آن بر بهبود ابعاد کنترل‌های داخلی در شرایط پسا بحران می‌باشد. پژوهش حاضر از نوع ترکیبی است. در مرحله اول با روش فراترکیب به شناسایی مولفه‌های حسابرسی داخلی پرداخته می‌شود و در مرحله دوم با تکنیک معادلات ساختاری به بررسی تاثیر مولفه‌ها بر ابعاد کنترل‌های داخلی پرداخته شد. این تحقیق در سال 1402 انجام شد و در مرحله اول تعداد پاسخ دهندگان 7 نفر متخصص و در مرحله دوم 113 نفر از کارشناسان مالی و حسابرسی بودند. یافته ها نشان داد که (1) حسابرسی داخلی بر بهبود بعد رعایتی کنترل های داخلی وزارت بهداشت در شرایط پسا کرونا تاثیر معناداری دارد. (2) حسابرسی داخلی بر بهبود بعد عملیاتی کنترل‌های داخلی وزارت بهداشت در شرایط پسا کرونا تاثیر معناداری دارد. (3) حسابرسی داخلی بر بهبود بعد گزارشگری کنترل‌های داخلی وزارت بهداشت در شرایط پسا کرونا تاثیر معناداری دارد. از اینرو وزارت بهداشت در جهت بهبود ابعاد مختلف کنترل‌های داخلی باید حسابرسی داخلی را مورد توجه بیشتری قرار دهد و کنترل‌های مبتنی بر ریسک را در برنامه‌های خود قرار دهد. بحران‌های سلامت اخیر نیاز به مولفه‌های نظارتی در وزارت بهداشت را دو چندان نموده است و نتایج این تحقیق برای آنها مفید خواهد بود.
کلیدواژه‌ها
ابعاد کنترل‌های داخلی
حسابرسی داخلی
شرایط پسا بحران
وزارت بهداشت

عنوان مقاله English

Designing an optimal model of internal audit in the Ministry of Health and examining its impact on improving the dimensions of internal controls in post-crisis conditions

نویسندگان English

ساسان jamshidi 1
Babak Jashidi Navid 2
Mehrdad Ghanbari 3
farshid kheirollahi 4
1 PhD student in accounting, Islamic Azad University, Kermanshah branch, Kermanshah, Iran
2 Assistant Professor, Department of Accounting, Islamic Azad University, Kermanshah branch, Kermanshah, Iran
3 Assistant Professor, Department of Accounting, Islamic Azad University, Kermanshah branch, Kermanshah, Iran
4 Razi University, Kermanshah Branch, Kermanshah, Iran
چکیده English

Considering the fluctuations that have been raised in the last few years and the creation of crises such as Corona, the discussion of internal controls and the factors affecting them is considered as one of the important dimensions of the government's good governance. The purpose of this research is to design the optimal model of internal audit in the Ministry of Health and to examine its effect on improving the dimensions of internal controls in post-crisis conditions. The current research is of a mixed type. In the first stage, the internal audit components are identified with the meta-combination method, and in the second stage, the impact of the components on the dimensions of internal controls was investigated with the structural equation technique. This research was conducted in 1402 and in the first stage the number of respondents were 7 experts and in the second stage 113 people were financial and audit experts. The findings showed that (1) internal audit has a significant impact on improving the compliance dimension of internal controls of the Ministry of Health in post-corona conditions. (2) Internal audit has a significant impact on improving the operational dimension of internal controls of the Ministry of Health in post-corona conditions. (3) Internal audit has a significant impact on improving the reporting aspect of internal controls of the Ministry of Health in post-corona conditions. Therefore, in order to improve various dimensions of internal controls, the Ministry of Health should pay more attention to internal audit and include risk-based controls in its plans. Recent health crises have doubled the need for monitoring components in the Ministry of Health and the results of this research will be useful for them.

کلیدواژه‌ها English

dimensions of internal controls
post-crisis conditions
internal audit
Ministry of Health
  • اسلام زاده، امید، حاجی نژاد، ابوالفضل، زارع، پریسا، صفاری، مهدی، (1400)، کنترل های داخلی در بخش عمومی(دیدگاه نظری)، تهران: انتشارات ترمه.
  • باباجانی جعفر، بابایی مسعود. (1390). تاثیر استقرار واحد حسابرسی داخلی و تشکیل کمیته حسابرسی در ارتقای سطح مسوولیت پاسخگویی مالی دانشگاهها و موسسات آموزش عالی و تحقیقاتی. دانش حسابداری،2(4)،7-28.
  • باباجانی،جعفر،بولو،قاسم،محمدرضاخانی،وحید. (1399). طراحی الگوی قابلیت حسابرسی داخلی در نهادهای بخش عمومی ایران. دانش حسابداری و حسابرسی مدیریت،9(34)،127-143.
  • برخوردار کتایون، ناظمی امین، نمازی نویدرضا. (1400). بررسی عوامل مؤثر بر اثربخشی حسابرسی داخلی و ارزیابی نقش حسابرسی داخلی در مدیریت ریسک و کنترل های داخلی بانک کشاورزی. (پژوهش های حسابرسی) پژوهشهای حسابرسی حرفه ای،1(2 )،5-33.
  • بهبهانی نیا، پریسا سادات، اروجی کمال آباد، فاطمه. (1402)، اثر پیاده سازی سیستم کنترل داخلی بر کیفیت گزارشگری مالی و حکمرانی خوب در سازمان های بخش عمومی. دانش حسابرسی. ۲۳ (۹۱) :۱۲۹-۱۴۳.
  • پورسعید عباس، محمدی پور رحمت اله. (1398). امکان سنجی استقرار نظام حسابرسی داخلی مبتنی بر ریسک در دانشگاه آزاد اسلامی کشور. پژوهش های حسابداری مالی و حسابرسی (پژوهشنامه حسابداری مالی و حسابرسی)،11(41 )،229-255.
  • حسینی سیدعلی، مومن زاده مرضیه، مداحی آزاده. (1395). کارکرد حسابرسی داخلی در دانشگاه های علوم پزشکی ایران و تهران. حسابداری دولتی،2(4 )،55-68.
  • حضوری، محمدجواد، گرد، عزیز، گل دوست، مجید، (1394)، بررسی عوامل مؤثر بر بروز نارسایی در سیستم کنترل­های مالی دستگاه­های اجرایی، فصلنامه دانش حسابرسی، دوره 15، شماره 59، صص 19-41.
  • دهکردی، جمال، سلطانی احمد، سعید، غیاثی خوی، محمد، (1401)، مقدمه ای بر حسابرسی داخلی در بخش عمومی، چاپ اول، گرگان: انتشارات ویراست.
  • رحمانی علی، قشقایی فاطمه، مداحی آزاده. (1394). موانع استقرار واحد حسابرسی داخلی در دانشگاه های دولتی ایران. مدیریت نظامی،15(57 )،120-148.
  • رحمانی، علی، قشقایی، فاطمه، (1393)، ضرورت های استقرار واحد حسابرسی داخلی در دانشگاه های دولتی ایران، فصلنامه حسابداری سلامت، دوره 3، شماره 2 (پیاپی 8) ، صص 41 ـ 62.
  • سایت دیوان محاسبات کشور( ir)
  • سایت مرکز مطالعات علمی جهاد دانشگاهی( ir)
  • سلیمانی امیری غلامرضا، حسنی آذرداریانی الهام، (1397)، بررسی نقش، اثربخشی و ارزیابی حسابرسی داخلی در شرکت نفت فلات قاره ایران، مجله تحقیقات حسابداری و حسابرسی (تحقیقات حسابداری)، دوره 10، شماره 38 ، صص 21 ـ 38.
  • فتحی عبدالهی احمد، آقایی محمدعلی، (1396)، بررسی اثربخشی حسابرسی داخلی در عملکرد مدیریت ریسک و کنترل سازمان های دولتی، مجله مدیریت سازمان های دولتی، دوره 5 ، شماره  3 پیاپی 19، صص 83 ـ 96.
  • کردستانی، غلامرضا، علوی، سید مصطفی، (1393)، نقش حسابرسی داخلی در بهبود مدیریت بخش عمومی، نشریه حسابرسان داخلی، سال یکم شماره ۳.
  • لسانی، سیدحسام­الدین، (1395)، تعهد دولت­ها مبنی بر بازبینی حقوقی تسلیحات جدید در حقوق بین­الملل، فصلنامه مطالعات حقوق عمومی (حقوق)، دوره 46،  شماره 1، صص 91 ـ 113.
  • مرادی بابک، بحری ثالث جمال. (1397). عوامل موثر بر اثربخشی حسابرسی داخلی در بهبود کنترل های داخلی مطالعه موردی: بانک ها و شرکت های دولتی آذربایجان غربی. دانش حسابداری و حسابرسی مدیریت،7(28 )،107-122.
  • مسلمی حسین، مشرفی زنوزی عباس. (1395). اثربخشی خدمات مشاوره ای حسابرسی داخلی در آجا در اقتصاد مقاومتی. مدیریت نظامی،16(63)،152-181.
  • مشتری دوست تورج، اسناد فاطمه. (1399). جایگاه حسابرسی داخلی و نحوه عملکرد آن در نظام بانکی ایران. تحقیقات حسابداری و حسابرسی (تحقیقات حسابداری)،12(45 )،187-200.
  • مولانیا، حمید، کامیابی، یحیی، خلیل‌پور، مهدی. (1402)، ارزیابیِ کیفیِ اثربخشیِ ساختارِ کنترلِ داخلیِ دانشگاه‌های علوم پزشکی تحلیلی مبتنی بر فازی تفسیری ساختاری. دانش حسابرسی. ۲۳ (۹۰) :۲۵-۵۳
  • مهدوی غلامحسین، نمازی نویدرضا. (1395). رتبه بندی سنجه های موثر بر وظایف و جایگاه واحد حسابرسی داخلی در دستگاه های اجرایی. حسابداری سلامت، 5(2 (پیاپی 16) )،91-111.
  • نادریان، هوشنگ، (1394)، تحلیلی بر حسابرسی داخلی در بخش عمومی، نشریه حسابرسان داخلی، شماره 7.

منابع انگلیسی

  • Al Matarneh, G.F. (2011), “Factors determining the internal audit quality in banks: empirical evidence from Jordan”, International Research Journal of Finance and Economics, Vol. 73, p. 110.
  • Alam, M.M., Said, J. and bin Abd Aziz, M.A. (2019), “Role of integrity system, internal control system, and leadership practices on the accountability practices in the public sectors of Malaysia”, Social Responsibility Journal, Vol. 15 No. 7, pp. 955-976.
  • Albitar, K., Gerged, A.M., Kikhia, H. and Hussainey, K. (2021), "Auditing in times of social distancing: the effect of COVID-19 on auditing quality", International Journal of Accounting & Information Management, Vol. 29 No. 1, pp. 169-178.
  • Alshbiel, S.O. (2017), “Internal auditing effectiveness success model: a study on Jordanian industrial firms”, Proceedings of the Second American Academic Research Conference on Global Business, Economics, Finance and Social Sciences, pp. 978-971.
  • Al-Twaijry, A.A.M., Brierley, J.A. and Gwilliam, D.R. (2003), “The development of internal audit in Saudi Arabia: an institutional theory perspective”, Critical Perspectives on Accounting, Vol. 14 ,No. 5, pp. 507-531.
  • Alzeban, A. and Gwilliam, D. (2014), “Factors affecting the internal audit effectiveness: a survey of the Saudi public sector”, Journal of International Accounting, Auditing and Taxation, Vol. 23 No. 2, 74-86.
  • Alzeban, A. and Gwilliam, D. (2014), “Factors affecting the internal audit effectiveness: a survey of the Saudi public sector”, Journal of International Accounting, Auditing and Taxation, Vol. 23 No. 2, 74-86.
  • Arena, M. and Azzone, G. (2009), “Identifying organizational drivers of internal audit effectiveness”,International Journal of Auditing, Vol. 13 No. 1, pp. 43-60.
  • Badara, M.S. and Saidin, S.Z. (2013), “The journey so far on internal audit effectiveness: a calling for expansion”, International Journal of Academic Research in Accounting, Finance and Management Sciences, Vol. 3 No. 3, pp. 340-351.
  • Badara, M.S. and Saidin, S.Z. (2014), “Empirical evidence of antecedents of internal audit effectiveness from Nigerian perspective”, Middle-East Journal of Scientific Research, Vol. 19 No. 4, pp. 460-471.
  • Baheri, J., Sudarmanto. and Wekke, I.S. (2017), “The effect of management support to effectiveness of internal audit for public universities”, Journal of Engineering and Applied Sciences, Vol. 12 No. 7, 1696-1700, available at: https://doi.org/10.3923/jeasci.2017.1696.1700
  • Barisic, I. and Tusek, B. (2016), “The importance of the supportive control environment for internal audit effectiveness – the case of Croatian companies”, Economic Research-Ekonomska Istraživanja, Vol. 29 No. 1, pp. 1021-1037.
  • Barr-Pulliam, D., Eulerich, M. and Ratzinger-Sakel, N. (2024), "The effect of the internal audit function’s perceived assurance versus advisory purpose on the external auditor’s reliance decision", Managerial Auditing Journal, Vol. 39 No. 2, pp. 138-165.
  • Bednarek, P. (2018), “Factors affecting the internal audit effectiveness: a survey of the polish private and public sectors”, Efficiency in Business and Economics, Springer, pp. 1-16
  • Birendra K. Mishra, Erik Rolland, Asish Satpathy, Michael Moore, (2019) "A framework for enterprise risk identification and management: the resource-based view", Managerial Auditing Journal, https:// doi.org/10.1108/MAJ-12-2017-1751
  • Bota-Avram, C. and Stefanescu, C. (2009), “Measuring and assessment of internal audit effectiveness”, Annals of Faculty of Economics, Vol. 3 No. 1, pp. 784-790.
  • Bota-Avram, C., Popa, I. and Stefanescu, C. (2010), “Methods of measuring the performance of internal audit”, The Annals of the “Stefan Cel Mare” University of Suceava, Vol. 10, pp. 137-146.
  • Chang, Y.T., Chen, H., Cheng, R.K. and Chi, W. (2019), “The impact of internal audit attributes on the effectiveness of internal control over operations and compliance”, Journal of Contemporary Accounting and Economics, Vol. 15 No. 1, pp. 1-19.
  • Chang, Y-T., Chen, H., Cheng, R.K., Chi, W., (2018), The impact of internal audit attributes on the effectiveness of internal control over operations and compliance, Journal of Contemporary Accounting & Economics, doi.org/10.1016/j.jcae.2018.11.002.
  • Cohen, A. and Sayag, G. (2010), “The effectiveness of internal auditing: an empirical examination of its determinants in Israeli organisations”, Australian Accounting Review, Vol. 20 No. 3.
  • D’Onza, G., Selim, G.M., Melville, R. and Allegrini,M. (2015), “A study on internal auditor perceptions of the function ability to add value”, International Journal of Auditing, Vol. 19 No. 3, pp. 182-194.
  • Dal Mas, L.O. and Barac, K. (2018), “The influence of the chief audit executive’s leadership style on factors related to internal audit effectiveness”, Managerial Auditing Journal, Vol. 33 Nos 8/9, 807-835.
  • Dejnaronk, J., Little, H.T., Mujtaba, B.G. and McClelland, R. (2016), “Factors influencing the effectiveness of the internal audit function in Thailand”, Journal of Business and Policy Research,Vol. 11No. 2, pp. 80-93.
  • Dellai, H., Ali, M. and Omri, B. (2016), “Factors affecting the internal audit effectiveness in Tunisian organizations”, Research Journal of Finance and Accounting, Vol. 7 No. 16, pp. 2222-2847.
  • Dittenhofer, M. (2001), “Internal auditing effectiveness: an expansion of present methods”, Managerial Auditing Journal, Vol. 16 No. 8, pp. 443-450.
  • Endaya, K.A. and Hanefah, M.M. (2013), “Internal audit effectiveness: an approach proposition to develop the theoretical framework”, Research Journal of Finance andAccounting, Vol. 4 No. 10, pp. 2222-2847.
  • Erasmus, L.J. and Coetzee, P. (2018), “Drivers of stakeholders’ view of internal audit effectiveness: management versus audit committee”, Managerial Auditing Journal, Vol. 33 No. 1.
  • Feizizadeh, A. (2012), “Strengthening internal audit effectiveness”, Indian Journal of Science and Technology, Vol. 5 No. 5.
  • Gaosong, Qiu, Leping, Yuan, (2021), Measurement of Internal Audit Effectiveness: Construction of Index System and Empirical Analysis, Microprocessors and Microsystems, In Press, Journal Pre-proof.
  • Halimah, N.A., Othman, R., Othman, R. and Jusoff, K. (2012), “The effectiveness of internal audit in Malaysian public sector”, Journal ofModern Accounting and Auditing, Vol. 5.
  • Hoai, T., T., Hung, B., Q., Nguyen, N., P., (2022), The impact of internal control systems on the intensity of innovation and organizational performance of public sector organizations in Vietnam: the moderating role of transformational leadership, Heliyon 8 (2022) e08954, journal homepage: www.cell.com/heliyon.
  • Karagiorgos, T., Drogalas, G. and Giovanis, N. (2011), “Evaluation of the effectiveness of internal audit in Greek hotel business”, International Journal of Economic Sciences and Applied Research, Vol. 4 No. 1, pp. 19-34.
  • Lansiluoto, A., Jokipii, A., Eklund , T., (2016), Internal Control Effectiveness – a Clustering Approach, Managerial Auditing Journal, Vol. 31 Iss 1 pp. 5 – 34.
  • Lenz, R. and Hahn, U. (2015), “A synthesis of empirical internal audit effectiveness literature pointing to new research opportunities”, Managerial Auditing Journal, Vol. 30 No. 1, pp. 5-33.
  • Lenz, R., Sarens, G. and Hoos, F. (2017), “Internal audit effectiveness: multiple case study research involving chief audit executives and senior management”, EDPACS, Vol. 55 No. 1, pp. 1-17,
  • Manzoni, J., Cheshire, S., (2017), Management of Risk in Government, https://assets.publishing.service.gov.uk/government/.../170110_Fram
  • Mihret, D.G. and Yismaw, A.W. (2007), “Internal audit effectiveness: an Ethiopian public sector case study”, Managerial Auditing Journal, Vol. 22 No. 5, pp. 470-484
  • Mihret, D.G., James, K. and Mula, J.M. (2010), “Antecedents and organisational performance implications of internal audit effectiveness”, Pacific Accounting Review, Vol. 22 No. 3, 224-252.
  • Mizrahi, S. and Ness-Weisman, I. (2007), “Evaluating the effectiveness of auditing in local municipalities using analytic hierarchy process (AHP): a general model and the Israeli example”, International Journal of Auditing, Vol. 11 No. 3, pp. 187-210.
  • Nerantzidis, M., Pazarskis, M., Drogalas, G. and Galanis, S. (2022), "Internal auditing in the public sector: a systematic literature review and future research agenda", Journal of Public Budgeting, Accounting & Financial Management, Vol. 34 No. 2, pp. 189-209.
  • Nurdiono Gamayuni, R.R. (2018), “The effect of internal auditor competency on internal audit quality and its implication on the accountability of local government”, European Research Studies Journal, Vol. 21 No. 4, pp. 426-434.
  • Oktay Turetken, Stevens Jethefer and Baris Ozkan, (2020), Internal audit effectiveness: operationalization and influencing factors, Managerial Auditing Journal, Vol. 35 No. 2, pp. 238-271
  • Oussii, A.A. and Taktak, N.B. (2018), “The impact of internal audit function characteristics on internal control quality”, Managerial Auditing Journal, Vol. 33 No. 5, pp. 450-469.
  • Rupsys, R. and Boguslauskas, V. (2007), “Measuring performance of internal auditing”, Empirical Evidence. Engineering Economics, Vol. 5 No. 55.
  • Sandelowski, M., & Barroso, J. (2006). Handbook for synthesizing qualitative research. springer publishing company.
  • Sarah B. Clinton, Arianna Spina Pinello, Hollis A. Skaife, (2014), The implications of ineffective internal control and SOX 404 reporting for financial analysts, Journal of Accounting and Public Policy, Vol. 33, No. 4, , PP. 303–327.
  • Shuwaili, A.M.J., Hesarzadeh, R. and Bagherpour Velashani, M.A. (2023), "Designing an internal audit effectiveness model for public sector: qualitative and quantitative evidence from a developing country", Journal of Facilities Management, Vol. ahead-of-print No. ahead-of-print.
  • Shu, F., Li, Q., Wang, Q. and Zhang, H. (2010), “Measurement and analysis of process audit: a case study”, International Conference on Software Process, Vol. 6195, pp. 285-296.
  • Smales, A., (2021), Investor attention and global market returns during the COVID-19 crisis, International Review of Financial Analysis, in press.
  • Soh, D.S.B. and Martinov-Bennie, N. (2011), “The internal audit function: perceptions of internal audit roles, effectiveness and evaluation”, Managerial Auditing Journal, Vol. 26 No. 7, pp. 605-622,
  • Sujan M, Smith-Frazer C, Malamateniou C,et al. (2023), Validation framework for the use of AI in healthcare: overview of the new British standard BS30440. BMJ Health Care Inform, doi:10.1136/ bmjhci-2023-100749
  • Tackie, G., Marfo-Yiadom, E. and Oduro Achina, S. (2016), “Determinants of internal audit effectiveness in decentralized local government administrative systems”, International Journal of Business and Management, Vol. 11 No. 11
  • Van Gelderen, S.C., Zegers, M., Boeijen, W., Westert, G.P., Robben, P.B. and Wollersheim, H.C. (2017), “Evaluation of the organisation and effectiveness of internal audits to govern patient safety in hospitals: a mixed-methods study”, BMJ Open, Vol. 7 No. 7.
دانش حسابداری و حسابرسی مدیریت
دوره 15، شماره 58
تابستان 1405
صفحه 471-493