دانش حسابداری و حسابرسی مدیریت

دانش حسابداری و حسابرسی مدیریت

شناسایی عوامل اثربخش سیستم های اطلاعاتی حسابداری بر تمایل به مدیریت سود در شرایط بحران مالی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی دوره دکتری، گروه حسابداری ،واحد رشت،دانشگاه آزاد اسلامی، رشت، ایران
2 استادیار،گروه حسابداری، واحد رشت،دانشگاه آزاد اسلامی، رشت ، ایران
3 دانشیار،گروه حسابداری، واحد رشت،دانشگاه آزاد اسلامی، رشت ، ایران
چکیده
سیستم های اطلاعاتی در عصر حاضر، به عنوان مزیت رقابتی تلقی میشوند. عوامل اثربخش سیستم های اطلاعاتی حسابداری به همان اندازه که میتوانند عاملی بازدارنده بر تمایل به مدیریت سود محسوب شوند، ممکن است مانعی در دستیابی به اهداف سازمان محسوب شوند. در نتیجه هدف از پژوهش حاضر، شناسایی عوامل اثربخش سیستم های اطلاعاتی حسابداری بر تمایل به مدیریت سود در شرایط بحران مالی در شرکتهای پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران می باشد.جامعه آماری این پژوهش مدیران مالی کلیه شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران در سال 1402 و نمونه آماری ، 251 نفر است. در این پژوهش از ابزار پرسشنامه و روش دلفی به منظور جمع آوری داده ها استفاده شده است. پس از تجزیه و تحلیل داده ها و آزمون فرضیات تحقیق توسط آزمون همبستگی و با استفاده از روش پیرسون نتایج حاصل از فرضیه های پژوهش بیان کننده آن است که رابطه منفی و معناداری بین برنامه‌ریزی و بودجه‌بندی ،گزارش دهی عملکرد/ مالی ،کنترل هزینه ، کنترل یکپارچه با تمایل به مدیریت سود در شرایط بحرانی مالی وجود دارد. به عبارتی دیگر ، مدیران هر اندازه که از سیستم اطلاعاتی حسابداری قویتری برخوردار باشند احتمال مدیریت سود کمتر خواهد بود.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

Identifying The Effective Factors Of Accounting Information Systems On Tendency To Earnings Management In Financial Crisis Conditions

نویسندگان English

Nooshin Asadi Louyeh 1
mojtaba maleki choubari 2
Sina Kheradyar 3
1 PhD Student, Department of Accounting, Rasht Branch, Islamic Azad University, Rasht,Iran
2 Assistant Prof. ,Department of Accounting,Rasht Branch, Islamic Azad University, Rasht,Iran
3 Associate Prof. ,Department of Accounting, Rasht Branch, Islamic Azad University, Rasht,Iran
چکیده English

In today's era, information systems are considered a competitive advantage. The effective factors of accounting information systems can be as effective as a deterrent to the desire for earnings management, and may even hinder the achievement of organizational goals. Therefore, the objective of this study is to identify the effective factors of accounting information systems on tendency to earnings management in financial crisis conditions in listed companies in the Tehran Stock Exchange. The statistical population of this study is the financial managers of all listed companies in the Tehran Stock Exchange in 2023, and the sample size is 251 individuals. In this study, a questionnaire and the Delphi method were used to collect data. After analyzing the data and testing the research hypotheses using Pearson's correlation test, the results indicate that there is a significant negative correlation between planning and budgeting, financial reporting/ performance reporting, cost control, and integrated control with earnings management in financial crisis conditions. In other words, managers who have a stronger accounting information system will have a lower likelihood of earnings management.

کلیدواژه‌ها English

Accounting information systems
earnings management
financial crisis
  • اسلانی, م., م. ستایش, م. ح. جنانی,م. همت فر. 2022. مقایسه عملکرد پرتفوی های سهام انتخابی بر اساس معیارهای تئوری محدودیت ها با مدل سنتی تحلیل شبکه. دانش سرمایه‌گذاری 11 (41):219-248.
  • اله بخشی, س., پ. پیری,م. حیدری. 2019. بررسی تاثیر ساختار مالکیت ( دولتی و خصوصی ) بر رابطه بین کیفیت افشا و هزینه سرمایه در شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران. مطالعات تجربی حسابداری مالی 16 (62):21-43.
  • ایزد, پ., کردی, طاووسی,س. حیدری. 2023. دستکاری جریان نقد عملیاتی و اظهارنظر حسابرس: نقش تعدیل‌گر کنترل داخلی و حسابرس رتبه اول. قضاوت و تصمیم گیری در حسابداری و حسابرسی 2 (7):1-24.
  • ایمانی‌برندق, م.,ا. زواری‌رضایی. 1388. بررسی اهمیت تکنیکهای حسابداری مدیریت در شرکتهای پذیرفته شده بورس تهران. حسابداری مدیریت -3 (2):65-78.
  • بارانی, ز., م. گرکز,ع. معطوفی. 2025. تأثیر تمایل به پذیرش ریسک متهورانه و محافظه کارانه بر رفتارگزارشگری مالی با درنظر-گرفتن اثر تعدیل‌کننده صداقت و فروتنی. دانش حسابداری و حسابرسی مدیریت 14 (55):45-60.
  • برزگری خانقاه, ج.,ز. قدیریان آرانی. 2018. قابلیت اتکای اطلاعات مالی و هزینه‌های نمایندگی: شواهدی از بورس اوراق بهادار تهران. نشریه پژوهش های حسابداری مالی 10 (3):103-118.
  • بشکوه, د. م. 1400. رتبه شفافیت گزارشگری مالی مبتنی بر ویژگی های کیفی اطلاعات حسابداری؛ ارائه مدل جامع اندازه گیری و شواهدی از نقش ویژگی های حسابرس در بهبود آن. مطالعات حسابداری و حسابرسی 38 (9):69-86.
  • حاجیها, ز. 1384. سقوط شرکت، علل و مراحل آن: مطالعه سیستمهای قانونی ورشکستگی در ایران و جهان. حسابرس 29 (7):64-72.
  • خانی, ص., ی. نژاد, احمد,جهانشاد. 2023. پیشایندهای گزارشگری مالی متقلبانه در شرکتهای دارای بحران مالی. دانش حسابداری و حسابرسی مدیریت 12 (45):251-270.
  • خدادادی, ن. نهر, مشکی, خردیار,سینا. 2020. تاثیر دانش ضمنی مدیران بر مدیریت سود در سطوح مختلف نظارت: یک رویکرد رفتاری. پژوهش های تجربی حسابداری 10 (4):253-275.
  • خضری پور, م. ر., م. ح. خان محمدی, ف. احمدی,ح. ر. کردلوئی. 2021. تبیین به کارگیری الگوی تئوری محدودیت ها جهت ارزیابی ریسک اعتباری در بانک ها. دانش سرمایه‌گذاری 10 (38):475-486.
  • خواجوی, ش., ث. ویسی حصار,ع. غیوری مقدم. 2022. تأثیر توانایی مدیران بر محافظه‌کاری با تأکید بر نقش اندازه شرکت و اهرم مالی. بررسی‏‌های حسابداری و حسابرسی 29 (4):628-649.
  • خوشکار, ف., د. دالوند,س. د. فرزانه. 2022. تأثیر تمرکز مشتری بر رابطه بین توانایی مدیریت و هموارسازی سود. نشریه علمی رویکردهای پژوهشی نوین مدیریت و حسابداری 5 (19):320-337.
  • دیو سالار, پ., م. کرباسیان,ا. ا. یوسفی. 2023. ارائۀ مدل بهینه‌سازی چندهدفه براساس مدل کارت امتیازی متوازن و رویکرد تنوع‌پذیری برای ارزیابی طرح‌های توسعۀ محصول جدید. پژوهش در مدیریت تولید و عملیات 14 (1):65-84.
  • رسولی‌پرشکوه, حاجیاشمی‌ورنوسفادرانی,شهری. 2022. رابطه کیفیت حسابرسی، ثبات و هدف مالی با امکان تقلب در صورتهای مالی. رویکردهای پژوهشی نوین در مدیریت و حسابداری 84 (6):2021-2039.
  • رضایی, ف.,م. گل دوز. 2011. مقایسه قدرت پیش بینی الگوهای ورشکستگی زاوگین ،زیمسکی و شیراتا در شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران. فصلنامه مدیریت توسعه و تحول 3 (6):69-82.
  • زاده, ع., حصارزاده, ج. نوقابی,ع. اصل. 2015. فراتحلیل حاکمیت شرکتی و مدیریت سود. بررسی‏ ‌های حسابداری و حسابرسی 22 (1):59-84.
  • سیفی, س.,ا. میرانی. 2023. بررسی رابطه بین مکانیسم های حاکمیت شرکتی و کیفیت حسابرسی با هزینه بدهی شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار. نشریه علمی رویکردهای پژوهشی نوین مدیریت و حسابداری 7 (25):543-560.
  • شمشاد, آ. 2023. درماندگی مالی و حق‌الزحمه حسابرسی: شواهدی جدید از نقش اندازه شرکت. مدیریت نوآوری و راهبردهای عملیاتی 4 (4):355-368.
  • صفی خانی, ف., ا. یعقوب نژاد,آ. جهانشاد. 2023. پیشایندهای گزارشگری مالی متقلبانه در شرکتهای دارای بحران مالی. دانش حسابداری و حسابرسی مدیریت 12 (45):251-270.
  • عباسیان, ع. ا.,ح. نعمت الهی. 2021. تعیین نقش بودجه‌ریزی عملیاتی بر بهبود عملکرد مالی شرکت سرمایه‌گذاری تأمین اجتماعی. حکمرانی و توسعه 1 (3):53-78.
  • عرب صالحی, م., س. باری, ا. بهشور,اسحاق. 2018. بحران مالی جهانی و مدیریت سود در شرکت‌های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران. پژوهش های حسابداری مالی و حسابرسی 9 (36):73-88.
  • عزیزی, ف., ف. رهنمای رود پشتی, م. ح. خان محمدی, م. حامد,خ. و. زاقرد. 2020. ارائه الگویی از اثر ویژگی‌های سیستم‌های اطلاعاتی حسابداری بر عملکرد سیستم مبتنی بر نقش تعدیلی عدم اطمینان کاری. پژوهش های حسابداری مالی و حسابرسی 12 (47):31-54.
  • قجربیگی, م.,م. ز. بوزندانی. 2022. رابطه کمیته حسابرسی با تجربه مدیر عامل و سطح نگهداشت وجه نقد. نشریه علمی رویکردهای پژوهشی نوین مدیریت و حسابداری 5 (17):35-49.
  • کاکائی, ح., ح. عبداله نیا, ط. حقیقت,م. حر محمدی. 1400. بررسی ارتباط بین مدیریت کیفیت جامع و عملکرد مالی شرکت های دانش بنیان پارک علم و فناوری دانشگاه تهران. چهارمین کنفرانس بین المللی سالانه تحولات نوین در مدیریت، اقتصاد و حسابداری.
  • کردستانی, ع. آ. ح. ح. غ. 1387. ارزیابی کارایی متغیرهای مالی و متغیرهای اقتصادی در پیش بینی بحران مالی شرکتها. فصلنامه بررسی حسابداری و حسابرسی ایران 24:172-147.
  • کشکولی, ف. 2023. مسئولیت اجتماعی، مدیریت ریسک شرکت و مدیریت درآمد واقعی؛ شواهدی از اعتماد مدیریتی. چشم انداز حسابداری و مدیریت 5 (70):111-126.
  • گرجی, م., ح. قدرتی, م. عرب زاده,ح. پناهیان. 2023. تاثیر کیفیت سود بر اعتبار تجاری شرکت با تاکید بر نقش تعدیل کنندگی ثبات رویه اطلاعات حسابداری: رویکرد متن کاوی. دانش حسابداری و حسابرسی مدیریت 12 (45):391-406.
  • مجید, ج., و. محمدحسن,ن. حمید. 2019. تأثیر نظارت و بازرسی و سودآوری بانک با بررسی مشتری مداری.
  • محمد, ب.,ص. سمیه. 2016. نقش کارت امتیازی متوازن در ارزیابی عملکرد مدیران.
  • محمدصالحی, م.,ا. ر. ز. هرندی. 2022. بررسی تأثیر مدیریت سود و استراتژی تجاری بر ریسک ورشکستگی شرکت‌های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران. نشریه علمی رویکردهای پژوهشی نوین مدیریت و حسابداری 6 (20):1880-1894.
  • محمدی, ‌خاطره, نصیری, ‌فائزه, لطفعلی‌زاده, ‌نیلوفر, موسوی,‌دکتر‌زهرا‌سادات. 2022. کایزن و سازمان موفق. نهمین همایش ملی پژوهش های مدیریت و علوم انسانی در ایران 1 (9):1031-1040.
  • ملکی،مجتبی,آزادی. 1400. بررسی تاثیر تورشهای شناختی- عاطفی و خودشیفتگی سازمانی مدیران بر بحرانهای مالی شرکتهای پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران. 67:26-27.
  • منش, ع.,ز. زردینی. 2020. بررسی تأثیر اندازه شرکت بر رابطه بین منابع نامشهود و عملکرد شرکت در شرکت‌های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران. حسابداری و منافع اجتماعی 10 (3):57-73.
  • مهربان‌پور, کرمی,جندقی‌قمی. 2021. کارت ارزیابی متوازن و نقشه استراتژی برای مؤسسات حسابرسی ایران. پیشرفت های حسابداری 25 (13):177-220.
  • نازنین, ب. م., ح. ز. زهرا,ق. سعید. 2022. تاثیر سوگیری رفتاری مدیران بر تصمیم گیری و کیفیت اطلاعات مالی.
  • نهندی, ب., یونس, بابایی,قادر. 2022. اثر قابلیت مقایسه اطلاعات مالی بر به موقع بودن گزارش گری مالی با تاکید بر نقش تعدیل گر ابهام اطلاعاتی قیمت سهام. مطالعات تجربی حسابداری مالی 19 (74):209-237.
  • نیکبخت, م.,ا. رحیمی پور. 2022. ارزیابی عملکرد سازمان با استفاده از مدل کارت امتیازی متوازن پایدار ( مورد مطالعه: بانک سرمایه). دانش حسابداری و حسابرسی مدیریت 11 (41):63-79.
  • یادگاری, س.,ن. ه. زاده. 2023. تأثیر مدیریت سود بر اجتناب مالیاتی با در نظر گرفتن نقش ارتباطات سیاسی در شرکت‌های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران. نشریه علمی رویکردهای پژوهشی نوین مدیریت و حسابداری 7 (25):775-793.
  • Agha, E. S. E.,N. Rashid. 2023. An Interconnection between Earnings Quality and Earnings Management in the Business Environment. Economit Journal: Scientific Journal of Accountancy, Management and Finance 3 (2):67-76.
  • Agustia, D., N. P. A. Muhammad,Y. Permatasari. 2020. Earnings management, business strategy, and bankruptcy risk: evidence from Indonesia. Heliyon 6 (2):e03317.
  • Al-Afif, M. A.,P. S. Yadapadithaya. 2020. The Effect of Implementing the Balanced Scorecard (BSC) to Limit Earnings Management An applied study on (HSA) industrial companies.
  • Al-Hattami, H. M.,J. D. Kabra. 2024. The influence of accounting information system on management control effectiveness: The perspective of SMEs in Yemen. Information Development 40 (1):75-93.
  • Alkababji, M. W. 2023. The impact of applying the target cost and continuous improvement (Kaizen) on achieving the sustainable competitive advantage of Palestinian industrial companies. Journal of Business and Socio-economic Development.
  • Almatarneh, Z., B. Jarah,M. Jarrah. 2022. The role of management accounting in the development of supply chain performance in logistics manufacturing companies. Uncertain Supply Chain Management 10 (1):13-18.
  • Chen, R. C.,S. W. Hung. 2021. Exploring the impact of corporate social responsibility on real earning management and discretionary accruals. Corporate Social Responsibility and Environmental Management 28 (1):333-351.
  • Cug, J.,A. Cugova. 2021. Relationship between earnings management and earnings quality in the globalized business environment. Paper read at SHS Web of Conferences.
  • Dalloul, M. H. M., Z. binti Ibrahim,S. T. Urus. 2023. Financial Crises Management in Light of Accounting Information Systems Success: Investigating Direct and Indirect Influences. Sustainability 15 (10):8131.
  • Ekawarti, Y., M. Adam, E. Yusnaini,H. Yusrianti. 2022. Systematic Literature Review: Earning Management in Corporate Governance. Paper read at 7th Sriwijaya Economics, Accounting, and Business Conference (SEABC 2021).
  • Etemady Jooriaby, S. kheradyar,K. Azadi Hir. 2021. Accounting Information System Adoption Based on Self-Assessed Wisdom. audit knowledge 21 (85):373-393.
  • Habib, A., D. Ranasinghe, J. Y. Wu, P. K. Biswas,F. Ahmad. 2022. Real earnings management: A review of the international literature. Accounting & Finance.
  • Hegazy, M., K. Hegazy,M. Eldeeb. 2022. The balanced scorecard: Measures that drive performance evaluation in auditing firms. Journal of Accounting, Auditing & Finance 37 (4):902-927.
  • Khalid, B.,M. Kot. 2021. The impact of accounting information systems on performance management in the banking sector. IBIMA Business Review 578902.
  • Khan, A. 2017. Impact of accounting information system on the organizational performance: a case study of Procter and Gamble. Star Research Journal 5 (12):26-30.
  • Luu Thu, Q. 2023. Impact of earning management and business strategy on financial distress risk of Vietnamese companies. Cogent Economics & Finance 11 (1):2183657.
  • Masadeh, A., T. Jrairah,N. Almasria. 2023. The Impact of Applying the Target Cost Approach on Products' Structure (Products Pricing, Development and Quality). International Journal of Professional Business Review: Int. J. Prof. Bus. Rev. 8 (6):18.
  • Mashayekhi, B., S. Hasanzadeh, M. Samavat,S. Nazari. 2023. Corporate Social Responsibility Disclosure and Management Opportunism: The Role Moderating of Corporate Governance. Accounting and Auditing Review 30 (3):560-589.
  • Mohammadi, K. G., P. Piry,G. MANSOURFAR. 2020. Real Earnings Management, Corporate Governance Quality and Credit Rating.
  • Namazian, A., O. Pourheidari,H. Zeinali. 2022. Investigating the effect of effective tax rate and quality of corporate governance on tax avoidance in companies listed on the Tehran Stock Exchange. Financial Management Strategy 10 (4):177-196.
  • Nik Abdullah, N. H., S. Krishnan, A. A. Mohd Zakaria,G. Morris. 2022. Strategic management accounting practices in business: A systematic review of the literature and future research directions. Cogent Business & Management 9 (1):2093488.
  • Nour, A. I., L. W. Alamleh, S. M. Al-Atoot,K. M. Almomani. 2022. The effect of applying balanced scorecard on earnings quality among banks listed in Palestine Exchange. Cihan University-Erbil Journal of Humanities and Social Sciences 6 (1):101-112.
  • Oskouei, Z. H.,Z. H. Sureshjani. 2021. Studying the relationship between managerial ability and real earnings management in economic and financial crisis conditions. International Journal of Finance & Economics 26 (3):4574-4589.
  • Qatawneh, A. M.,G. A. Alfalayeh. 2022. The Role of the Effectiveness of Accounting Information Systems in the Relationship between the Earnings Management and Financial Performance. Significance 13 (24).
  • Submitter, G., A. Indrasari,J. C. A. Rosi. 2020. Total Quality Management (TQM), Management Accounting System, Islamic Leadership Style, Organizational Commitment, and Managerial Performance. Journals and Indrasari, Arum and Rosi, Justika Citra Apriliana, Total Quality Management (TQM), Management Accounting System, Islamic Leadership Style, Organizational Commitment, and Managerial Performance (September 30, 2020). Reference to this paper should be made as follows: Indrasari, A:66-86.
  • Wassan, A. N., M. S. Memon, S. I. Mari,M. A. Kalwar. 2022. Impact of total quality management (TQM) practices on sustainability and organisational performance. Journal of Applied Research in Technology & Engineering 3 (2):93-102.
  • Xu, C., H. Zhang, J. Hao,L. Guo. 2021. Real earnings management in bankrupt firms. Journal of Corporate Accounting & Finance 32 (2):22-38.
  • Zhao, Q., W. Xu,Y. Ji. 2023. Predicting financial distress of Chinese listed companies using machine learning: To what extent does textual disclosure matter? International Review of Financial Analysis 89:102770.
  • Zhao, X.,J. Hou. 2022. Applying the theory of constraints principles to tourism supply chain management. Journal of Hospitality & Tourism Research 46 (2):400-411.
  • Abdulmouti, H. 2015. The role of Kaizen (continuous improvement) in improving companies' performance: A case study. Paper read at 2015 International Conference on Industrial Engineering and Operations Management (IEOM).
  • Afzali, M. 2023. Corporate culture and financial statement comparability. Advances in accounting 60:100640.