دانش حسابداری و حسابرسی مدیریت

دانش حسابداری و حسابرسی مدیریت

اثرات کلان داده و بلاک چین بر حرفه حسابرسی در ایران با رویکرد فراترکیب

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
فاطمه احمدی 1
کاوه پرندین 2
هابیل خاوری 3
1 گروه حسابداری، واحد ایلام، دانشگاه آزاد اسلامی، ایلام، ایران
2 گروه حسابداری، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران
3 دکتری مهندسی مالی، استاد مدعو گروه مدیریت و حسابداری، واحد خرم آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، خرم آباد، ایران
10.22034/jmaak.2025.75674.4148
چکیده
داده های کلان و بلاکچین به عنوان دو تحول بزرگ در دنیای تجارت، توجه بسیاری از محققین را به خود جلب نموده اند. این مطالعه به بررسی اثر داده های کلان و بلاک چین بر حرفه حسابرسی در ایران پرداخت. روش پژوهش مورد استفاده بصورت آمیخته (کیفی-کمی) می باشد. در بخش کیفی به‌منظور درک، شناخت و استخراج متغیرها از روش فراترکیب تا رسیدن به متغیر استفاده شده است. برای انجام روش فراترکیب از الگوی هفت مرحله‌ای سندلوسکی و ﺑﺎروسو استفاده گردید. در این راستا 115 مقاله از 9 پایگاه داده بدست آمد که در نهایت پس از غربالگری به 31 مقاله نهایی منتج شد. پس از بدست آوردن شاخص ها به منظور میزان تاثیرگذاری آنها و روابط علت و معلولی بین آنها در بخش کمی از روش دیمتل استفاده گردید. نتایج بدست آمده در بخش کیفی نشان داد که 12 شاخص اثرگذار در حوزه داده های کلان و بلاک چین بر حرفه حسابرسی عبارتند از تمرکززدایی، تغییرناپذیری، شفافیت، زمان واقعی، قرارداد هوشمند، امنیت بهتر، مصرف بالای انرژی، استقلال، کمال، عینیت، محرمانگی و شایستگی است و در بخش کمی نتایج حاکی از آن بود که شاخص های تمرکززدایی، تغییرناپذیری، زمان واقعی، قرارداد هوشمند، امنیت بهتر، استقلال و شایستگی به عنوان معلول یا متغیرهای تاثیرپذیر بوده و شاخص های شفافیت، مصرف بالای انرژی، کمال، عینیت و محرمانگی به عنوان متغیرهای علت و تاثیرگذار بودند و از بین شاخصهای علت، محرمانگی تاثیرگذارترین عامل می باشد.
کلیدواژه‌ها
داده های کلان
بلاکچین
حرفه حسابرسی

عنوان مقاله English

The effects of big data and blockchain on the audit profession in Iran with a meta-combination approach

نویسندگان English

fatemeh ahmadi 1
kaveh parandin 2
habil khavari 3
1 Department of Accounting, Ilam Branch, Islamic Azad university of Ilam, Iran
2 Department of Accounting, Payame Noor University, Tehran, Iran
3 Ph.D. in Financial Engineering, Visiting Professor, Department of Management and Accounting, Khorramabad Branch, Islamic Azad University, Khorramabad, Iran
چکیده English

Big data and blockchain, as two major developments in the business world, have attracted the attention of many researchers. This study examined the effect of big data and blockchain on the auditing profession in Iran. The research method used is mixed (qualitative-quantitative). In the qualitative part, in order to understand, recognize and extract the variables, the metacombination method has been used to reach the variable. Sandelowski and Barroso's seven-step model was used to perform the metacombination method. In this regard, 115 articles were obtained from 9 databases, which finally resulted in 31 final articles after screening. After obtaining the indicators, in order to measure their effectiveness and the cause and effect relationships between them, the Dimtel method was used in a small part. The results obtained in the qualitative section showed that 12 influential indicators in the field of big data and blockchain on the audit profession are decentralization, immutability, transparency, real time, smart contract, better security, high energy consumption, independence, perfection, objectivity, confidentiality and competence, and in the quantitative part, the results indicated that the indicators of decentralization, immutability, real time, smart contract, better security, independence and competence were as disabilities or influential variables, and the indicators of transparency, high energy consumption, perfection, Objectivity and confidentiality were the causal and influential variables, and among the causal indicators, confidentiality is the most influential factor.

کلیدواژه‌ها English

big data
blockchain
auditing profession
1.        توتچی فتیدهی ،مهتاب؛حسینی،سیده عاطفه؛میرشاه ولایتی،فرزانه؛مهدیزاده اشرفی،علی؛جدیدی اول،کمال(1401) . بررسی عوامل موثر کارآیی فناوری بلاکچین در حرفه حسابرسی با روش فراترکیبی،فصلنامه علمی پژوهشی دانش حسابداری و حسابرسی مدیریت،دوره11،شماره3، 126- 113.
2.        ثقفی‌،علی‌ و جمالیان پور، مظفر. (١٣٩٧). بلاک چین‌ و آینده حسابداری و حسابرسی‌، نشریه‌ حسابدار،٢(٣١٤): ٩-١٥
3.        خادمی‌، ساسان .(١٤٠٠). به‌ سوی حسابداری و حسابرسی‌ مبتنی‌ بر بلاک چین‌، نشریه‌ حسابدار، ١(٣٣٦): ٦-١٧
4.        دوانی، غلامحسین(1398). آینده حرفه حسابداری در پرتو رایانش ابری و بلاکچین، ماهنامه حسابدار، سال 35 ،شماره پیاپی 326 و 327
5.        عارفی اصل،سولماز (1397).کلان‌داده، چالش و فرصتی بزرگ پیش روی حرفه حسابداری و حسابرسی،شانزدهیمن همایش ملی حسابداری ایران،دانشگاه اصفهان.
6.    فیاض بخش‌، اکرم .(١٤٠٠). دستاوردی به‌ نام بلاک چین‌. فصلنامه‌ علمی‌ تخصصی‌ رویکردهایپژوهشی‌ نوین‌ در مدیریت‌ و حسابداری، ٥ (٦٠): ١-٨.
7.        گنجی،کیانوش؛عرب مازار یزدی،محمد(1398) بلاکچین و کاربردهای آن در حرفه حسابداری و حسابرسی،هفدهمین همایش ملی حسابداری در ایران،پردیس فارابی دانشگاه تهران.
8.        نصیری ،سعید؛صالحی،اله کرم؛شکیبا مهر،احمد(1401) در پژوهش خود با عنوان«تحلیل‌ محتوای تحقیقات حسابداری در پرتو فناوری نوظهور بلاکچین ،نشریه دانشگاه بین المللی امام خمینی(ره)،دوره9،شماره4، 218- 178
9.      Antipova, T. (2020). Using Blockchain Technology for Government Auditing. Presented at the 13th Iberian Conference on Information Systems and Technologies (CISTI).
10.  Appelbaum, D., Kogan, A., and Vasarhelyi, M. A. (2021). Big Data and Analytics in the Modern Audit Engagement: Research Needs. A Journal of Practice & Theory, Vol. 36, No. 4, pp. 1-27.
11.  Appelbaum, D., Showalter, D. S., Sun, T., & Vasarhelyi, M. A. (2021). A framework for auditor data literacy: a normative position. Accounting Horizons, 35(2), 5-25
12.  Brown-Liburd, H., Issa, H., & Lombardi, D. (2019). Behavioral implications of Big Data on audit judgment and decision making and future research directions. Accounting Horizons, Vol. 29, No. 2, Pp. 451–468.
13.  Cai, C. W. (2021). Triple-entry accounting with blockchain: How far have we come?. Accounting & Finance, 61(1), 71-93.
14.  Cao, M., Chychyla, R., & Stewart, T. (2017). Big Data analytics in financial statement audits. Accounting Horizons, Vol. 29, No. 2, Pp. 423–429.
15.  Cockcroft, S., ans Russell, M. (2020). Big Data Opportunities for Accounting and Finance Practice and Research. Australian Accounting Review, https://onlinelibrary.wiley.com/doi/abs/10.1111/auar.12218
16.  Cokins, G. (2020). Top 7 Trends in management accounting, Part 2. Strategic Finance, Vol. 95, No. 7, Pp. 41–47.
17.  Dai, J., & Vasarhelyi, M. A. (2017). Toward blockchain-based accounting and assurance. Journal of Information Systems, 31(3), 5-21.
18.  Dai, J., He, N., & Yu, H. (2019). Utilizing blockchain and smart contracts to enable audit 4.0: from the perspective of accountability audit of air pollution control in China. Journal of Emerging Technologies in Accounting, 16(2), 2341.
19.  Fayyaz Bakhsh, A. (2021). An Achievement Called Blockchain . Journal of New Research Approaches in Management and Accounting, 5 (60), 1-8 (In Persian)
20.  Garanina, T., Ranta, M., & Dumay, J. (2021). Blockchain in accounting research: current trends and emerging topics. Accounting, Auditing & Accountability Journal.
21.  Huerta, E., and Jensen, S. (2021). An Accounting Information Systems Perspective on Data Analytics and Big Data.  Journal of Information Systems, Vol. 31, No. 3, Pp. 101-114.
22.  Issa, H., Sun, T., & Vasarhelyi, M. A. (2016). Research ideas for artificial intelligence in auditing: The formalization of audit and workforce supplementation. Journal of Emerging Technologies in Accounting, 13(2), 120.
23.  Kozlowski, S. (2022). An Audit Ecosystem to Support Blockchain-based Accounting and Assurance. Continuous Auditing, 299–313. https://doi.org/10.1108/978-1-78743-413-420181015.
24.  Maesa. D. D ,Mori.& PauraRicci. L(2022), A blockchain based approach for the definition of auditable Access Control systems,https://doi.org/10.1016/j.cose.2019.03.016Get rights and content. Vol. 84, July 2019, P P. 93-119.
25.  Perols, J., and U. Murthy. (2022). Information fusion in continuous auditing. Journal of Information Systems, Vol. 26, No. 2, Pp. 35-52.
26.  Vasarhelyi, M. A., M. Alles, and A. Kogan. (2023). Principles of analytic monitoring for continuous assurance. Journal of Emerging Technologies in Accounting, Vol. 1, Pp. 1–21.
27.  Warren, J. D., Moffitt, Jr. K., and Byrnes, P. (2015). How Big Data Will Change Accounting. Accounting Horizons, Vol. 29, No. 2, Pp. 397-407.