دانش حسابداری و حسابرسی مدیریت

دانش حسابداری و حسابرسی مدیریت

بررسی توان مقایسه ای مدل های پویا و ایستا مبتنی بر ریزش مورد انتظار (es) در انتخاب پرتفوی بهینه کارا براساس ریسک نامطلوب در بورس اوراق بهادار تهران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
محمد حسین قاسمی 1
یحیی ابطحی 2
حمید خواجه محمود آبادی 3
غلامرضا عسگر زاده 4
1 دانشجوی دکتری مهندسی مالی، واحد یزد، دانشگاه آزاد اسلامی، یزد، ایران.
2 استادیار گروه اقتصاد، واحد یزد، دانشگاه آزاد اسلامی، یزد، ایران.
3 استادیار گروه مدیریت مالی، واحد یزد، دانشگاه آزاد اسلامی، یزد، ایران.
4 استادیار گروه مدیریت مالی، واحد یزد، دانشگاه آزاد اسلامی، یزد، ایران .
10.22034/jmaak.2025.24147
چکیده
هدف از پژوهش حاضر بررسی توان مقایسه ای مدل های پویا و ایستا مبتنی بر ریزش مورد انتظار (es) در انتخاب پرتفوی بهینه کارا براساس ریسک نامطلوب در بورس اوراق بهادار تهران می باشد. پژوهش حاضر جزء پژوهش های توصیفی، کـاربردی و از نوع پس رویدادی است. جهت تخمین ریزش مورد انتظار از داده های شاخص کل قیمتی و شاخص 50 شرکت برتر فعال در بازه زمانی 1395 لغایت 1400 استفاده می شود. برای شرکتهای انتخاب شده، ریسک نامطلوب را با استفاده از ریزش مورد انتظار ES در قالب روشهای ایستا و پویا محاسبه شد. در تحلیل داده ها، داده‌های قیمت تحت دو شاخص کل و شاخص 50 شرکت برتر از شرکت مدیریت فناوری بورس تهران به صورت تعدیل شده گرفته شده و از لگاریتم برای تبدیل قیمت به بازده و از نرم‌افزاهای Matlab ،OxMetrixs و R برای تجزیه وتحلیل داده‌ها استفاده می‌شود. بر اساس نتایج، در هر دو مدل، شرکت هایی که آزمون ریزش مورد انتظار آنها تایید شده است، در مقایسه با شرکت هایی که ریزش مورد انتظار آنها رد شده است، رتبه ریزش مورد انتظار بالاتری دارند. به منظور بررسی معناداری این تفاوت ها از رتبه بندی و نیز مجموع رتبه ریزش مورد انتظار، آزمون مقایسه میانگین انجام شد و حاکی از معناداری مجموع رتبه ها و همچنین حجم مبنا برای مدل پویا هستند و به بیان دیگر هر چه رتبه بندی بالاتر باشد به احتمال زیاد ریزش مورد انتظار مطابق مدل های پویا تایید می شود.
کلیدواژه‌ها
مدل های پویا
مدل ایستا
ریزش مورد انتظار
پرتفوی بهینه
ریسک نامطلوب

عنوان مقاله English

Investigating the comparative power of dynamic and static models based on expected loss (es) in choosing the optimal efficient portfolio based on adverse risk in Tehran Stock Exchange.

نویسندگان English

Mohammad Hosein Ghasemi 1
yahya abtahi 2
hamid khajeh mahmoudabadi 3
Gholam reza Askar zadeh 4
1 PhD. Student in Financial Engineering, Department of Financial Management, Yazd Branch, Islamic Azad University, Yazd, Iran
2 Assistant Prof. Department of Economic, Yazd Branch, Islamic Azad University, Yazd, Iran,
3 Assistant Prof. Department of Financial Management, Yazd Branch, Islamic Azad University, Yazd, Iran,
4 Assistant Prof. Department of Financial Management, Yazd Branch, Islamic Azad University, Yazd, Iran,
چکیده English

The purpose of this research is to investigate the comparative power of dynamic and static models based on expected loss (es) in choosing the optimal efficient portfolio based on adverse risk in Tehran Stock Exchange. The current research is one of the descriptive, applied and post-event researches. In order to estimate the expected drop, the data of the total price index and the index of the top 50 companies active in the period from 2015 to 2022 are used. For the selected companies, the adverse risk was calculated using the expected drop of ES in the form of static and dynamic methods.For the selected companies, the adverse risk was calculated using the expected drop of ES in the form of static and dynamic methods. In the data analysis, the price data under two total indices and the index of the top 50 companies were taken from the Tehran Stock Exchange Technology Management Company in an adjusted form, and from the logarithm to convert the price into yield, and from Matlab, OxMetrixs and R software for analysis. Data analysis is used. Based on the results, in both models, companies whose expected churn test is approved have higher expected churn ratings compared to companies whose expected churn is rejected. In order to check the significance of these differences from the ratings and the total expected drop rate, the average comparison test was performed and it indicates the significance of the total ratings as well as the base volume for the dynamic model, in other words, the higher the rating, the more likely The expected drop is confirmed according to the dynamic models.

کلیدواژه‌ها English

Dynamic models
static model
expected loss
optimal portfolio
adverse risk
  • الفتی، سمیرا ، اوحدی، فریدون. (1401). طراحی مدل پیش بینی ریسک تجاری با استفاده از تکنیک های یادگیری ماشین. دانش حسابداری و حسابرسی مدیریت. 11 (4). صص 121-134.
  • بهرامی، میرزاپوز باباجان، جاوید، اکبر(1391)، نسبت بهینه پوشش ریسک در قراردادهای آتی سکه بهارآزادی مورد معامله در بورس کالای ایران، فصلنامه پژوهش­ها و سیاست­های اقتصادی، صص175-206.
  • پورحیدری، امید(1389)، بررسی عوامل تعیین کننده تغییرات قیمت سهام در بورس اوراق بهادار تهران، صص23-40.
  • پور حیدری، اخلاقی یزدی­نژاد، امید، اسماعیل(1388)، بررسی روش­های پیشرفته ارزیابی تحلیل ریسک وتحلیل تورم در پروژه­های بلندمدت، پژوهشنامه اقتصادی، صص37-56.
  • ثقفی، فلاح شمس، ناصرپور، علی، میرفیض، علیرضا(1397)، بررسی تفاوت وجه تضمین موقعیت­های تعهدی خرید و فروش قراردادهای آتی با استفاده از سنجه­های ریسک، فصلنامه علمی-پژوهشی مدیریت ریسک دارایی و تامین مالی،صص15-28.
  • حیدری، هادی(1393)، رتبه­بندی مدل­های ارزش در معرض ریسک و کاهش هزینه­های فرصت الزام سرمایه، فصلنامه پژوهش­های پولی-بانکی، صص477-505.
  • دولو،صدری­نیا، مریم، مصطفی(1398)، ریسک نامتقارن و یازده موردانتظار، تحقیقات حسابداری و حسابرسی، صص97-114.
  • سارنج، نوراحمدی، علیرضا، مرضیه(1396)، رتبه­بندی آماری مدل­های مختلف ارزش در معرض ریسک و ریزش موردانتظار با استفاده از رویکرد مجموعه اطمینان مدل(MCS)برای صنعت بانکداری، مجله مهندسی مالی و مدیریت اوراق بهادار،ش30،صص131-146.
  • شمس، ناجی زواره، شهاب­الدین، مرضیه(1394)، بررسی مقایسه­ای بین مدل ترکیبی سیستم ژنتیک فازی-عصبی خودسازمانده و مدل خطی در پیش­­بینی قیمت توافقی قراردادهای آتی سکه طلا، صص239-258.
  • شهیکی­تاش، اعزازی، بیمرغ، محمد­نبی، محمداسماعیل، لیلا(1392)، محاسبه ارزش در معرض ریسک(VAR) در بازار بورس اوراق بهادار تهران، فصلنامه تحقیقات توسعه اقتصادی، صص51-70.
  • صابری، اسفندیارپور، نوروزی، مریم، مهدیه، محمد(1396)، تاثیر متغیرهای حسابداری محرک ریسک بر بازده غیرمتعارف سهام شرکت­های پذیرفته شده در بررسی اوراق بهادار تهران، پژوهش­های تجربی حسابداری، صص171-189.
  • طالبلو، رحمانیانی، رضا، مولود(1394)، اندازه­گیری عملکرد سبد سهام با استفاده از شاخص ریسک آومان-سرانو: مطالعه موردی شرکت­های منتخب فعال در بورس اوراق بهادار تهران، فصلنامه پژوهش­های اقتصادی ایران، صص117-150.
  • عباسی، تیمورپور، مولائی، اسماعیلی، ابراهیم، بابک، عارفه، زهرا(1396)، کاربرد معیار ریسک در معرض ریسک شرطی در بهینه­سازی پرتفوی با رویکرد شکست ساختاری در بازار بورس اوراق بهادار تهران، صص85-103.
  • عرب­زاده، فروغی، امیری، میثم، داریوش، هادی(1397)، تبیین ناهنجاری اقلام تعهدی با استفاده از مدل قیمت­گذاری چند عاملی در بورس اوراق بهادار تهران، فصلنامه تحقیقات مالی، صص305-326.

·         علیپور، عزیز زاده، منطقی، شیرین، فاطمه، خسرو (1397)، مدل‌سازی بازده مالی با استفاده از مدل "مارکوف ترکیبی متغیر بازمان نرمال-گارچ، دانش مالی تحلیل اوراق بهادار،  شماره 37، 1397، صص 91-102.

  • کمالی، هاشمی، فروغی، احسان، سیدعباس، داریوش(1395)، ارزیابی و مقایسه توان مدل­های مبتنی بر شاخص­های حسابداری ریسک و بتای پاداشی در پیش­بینی بازده سهام، پژوهش­های حسابداری مالی و حسابرسی، صص99-118.
  • گودرزی، امیری، میلاد، بهزاد(1392)، ارائه مدلی برای شناسایی عوامل موثر بر قیمت آتی سکه به روش شبکه عصبی مصنوعی و مقایسه آن با مدل­های رگرسیونی، مجله مهندسی مالی و مدیریت اوراق بهادار، ش15، صص17-33.
  • منصورفر، پیری، ضیائی،غلام­رضا، پرویز، ضیائی(1394)، مدل­سازی رفتار نوسانات بازده شرکت­های بورس اوراق بهادار تهران با به کارگیری رهیافت تحلیل عامل، مجله پیشرفت­های حسابداری دانشگاه شیراز، صص167-202.
  • مولائی، شیخ، خدامرادی، مسعود، محمدجواد، سعید(1390)، بهینه­سازی الگوهای مدیریت ریسک مارکویتز در معرض ریسک و ارزش در معرض ریسک احتمالی پارامتریک با استفاده از الگوریتم­های محلی و سراسری در بورس اوراق بهادار تهران، صص67-95.
  • نوروزبگی، ثقفی، مرادزاده فرد، ابراهیم، علی، مهدی،اندازه­گیری ریسک مبتنی بر متغیرهای بنیادی و بررسی رابطه آن با صرف ریسک و بازده سهام، پروتال جامع علوم انسانی، صص 1-23.
  • نادمی، ابونوری، علمی، یونس، اسمعیل، زهرا (1394)، ارائه یک الگوی هشدار پیش از وقوع نوسانات شدید در بازار سهام تهران: رویکرد مارکوف سوئیچینگ گارچ، دانش مالی تحلیل اوراق بهادار، ش28، صص 27-40.
  • نظیفی­نایینی؛ فتاحی؛ صمدی، مینو، شهرام، سعید (1391)، مدل­سازی و پیش بینی نوسانات بازار سهام با استفاده از مدل انتقالی گارچ مارکف، تحقیقات مدل­سازی اقتصادی، ش9 – صص 117- 141.
  • همایون، محمدی، کشتکار، اسداله، حمید، رسول(1389)، ارزیابی مدل­های پیش­بینی شاخص­های بازار بورس ایران، فصلنامه پژوهش­ها و سیاست­های اقتصادی، صص 95-112.
  • Engle, R. F., & Sheppard, K. (2001). Theoretical and empirical properties of dynamic conditional correlation multivariate GARCH (No. w8554). National Bureau of Economic Research.
  • Michell, K. V., and Kristjanpolleri, W, R,. (2018).,  A Stock Market Risk Forecasting model through integration of switching regime, ANFIS and GARCH techniques, Appied Soft Computing, S1568-4946(18)30114-5.
  • Adhikari, R., &Agrawal, R. K. (2014). A combination of artificial neural network and random walk models for financial time series forecasting. Neural Computing and Applications, 24(6), 1441-1449.
  • Wei, L. Y., Cheng, C. H., & Wu, H. H. (2014). A hybrid ANFIS based on n-period moving average model to forecast TAIEX stock. Applied Soft Computing, 19, 86-92.
  • Ahmadifard, M., Sadenejad, F., Mohammadi, I., &Aramesh, K. (2013). Forecasting stock market return using ANFIS: the case of Tehran Stock Exchange. International Journal of Advanced Studies in Humanities and Social Science, 1(5), 452-459.
  • Engle, R. F., Ghysels, E., &Sohn, B. (2013). Stock market volatility and macroeconomic fundamentals. Review of Economics and Statistics, 95(3), 776-797.
  • Corradi, V., Distaso, W., &Mele, A. (2013).Macroeconomic determinants of stock volatility and volatility premiums. Journal of Monetary Economics, 60(2), 203-220.
  • Sadorsky, P. (2014). Modeling volatility and correlations between emerging market stock prices and the prices of copper, oil and wheat. Energy Economics, 43, 72-81.
  • Choi, K., &Hammoudeh, S. (2010). Volatility behavior of oil, industrial commodity and stock markets in a regime-switching environment. Energy Policy, 38(8), 43884399.
  • Walid, C., Chaker, A., Masood, O., & Fry, J. (2011). Stock market volatility and exchange rates in emerging countries: A Markov-state switching approach. Emerging Markets Review, 12(3), 272-292.
  • Dixit, G., Roy, D., &Uppal, N. (2013). Predicting India Volatility Index: An
  • Application of Artificial Neural Network. International Journal of Computer Applications, 70(4).
  • Mantri, J. K., Gahan, P., &Nayak, B. B. (2014). Artificial neural networks—an application to stock market volatility. Soft-Computing in Capital Market: Research and Methods of Computational Finance for Measuring Risk of Financial Instruments, 179.
  • Hajizadeh, E., Seifi, A., Zarandi, M. F., &Turksen, I. B. (2012). A hybrid modeling approach for forecasting the volatility of S&P 500 index return. Expert Systems with Applications, 39(1), 431-436.
  • Kristjanpoller, W., &Minutolo, M. C. (2015). Gold price volatility: A forecasting approach using the Artificial Neural Network–GARCH model. Expert Systems with Applications, 42(20), 7245-7251.
  • Hung, J. C. (2011). Applying a combined fuzzy systems and GARCH model to adaptively forecast stock market volatility. Applied Soft Computing, 11(5), 3938-3945.
  • Dash, R., & Dash, P. K. (2016). An evolutionary hybrid Fuzzy Computationally Efficient EGARCH model for volatility prediction. Applied Soft Computing, 45, 40-60.
  • Atsalakis, G. S., &Valavanis, K. P. (2009). Forecasting stock market short-term trends using a neuro-fuzzy based methodology. Expert Systems with Applications, 36(7), 10696-10707.
  • Kristjanpoller, W., Fadic, A., &Minutolo, M. C. (2014). Volatility forecast using hybrid Neural Network models. Expert Systems with Applications, 41(5), 2437-2442.